Film cameras
Mamiya C220 Professional Gebruiksaanwijzing User manual
User manual for Mamiya C220 Professional Gebruiksaanwijzing. 34 pages in Dutch. Read the original PDF, download or print a copy without registration.
34 pagesDutch1.9 MB PDF

Loading your manual…Open PDF directly
Document details
- Brand
- Mamiya
- Model / document
- Mamiya C220 Professional Gebruiksaanwijzing
- Document type
- User manual
- Language
- Dutch
- Pages
- 34
- File size
- 1.9 MB
- Category
- Film cameras
- Document date
- Not specified in catalog
Search available document text
Find a term, then jump to its page in the original PDF. Image-only pages may not be searchable; check the PDF for exact wording and diagrams.
Page 1 · Read text
www.butkus.us
MAMIYAG22O
PROFESSIONEEL
Gebruiksaanwijzing te gebruiken naast het Engelse boekje.View original page 1Page 2 · Read text
Wij zijn zeer verheugd dat u de Mamiya C220 hebt t'ekozen uit de'zoVeel typen camera's die
op de markt te verkrijgen zijn. Voordat u de camera gaat gebruiken, lees alstublieft deze
gebruiksaanwijzing zorgvuldig door om de juiste gebruikshandelingen onder de knie te krij-
gen. Als u zich geheel met de camera vertrouwd gemaakt hebt, kunt u in de komende jaren
het uiterste uit deze prachtige camera halen.
De Mamiya C-typen twee-ogige reflexcamera's met verwisselbare lenzen staan zeer goed
aangeschreven bij de beroepsfotografen over de gehele wereld, aangezien het de enige twee-
ogige reflexcamera's (6 x 6 cm formaat) met verwisselbaar objectief zijn.
Deze Mamiya C220 is een populaire versie van de veelzijdige Mamiya C-typen, inclusief
alle eigenschappen van deze typen, waarin de nieuwste verbeteringen zijn aangebracht, spe- I
ciaal door zijn kleine afmetingen en gewicht, gebruiksgemak en echte doelmatigheid.
De Mamiya C220 is niet alleen voor beroepsfotografen ontworpen, maar deze uitstekende
camera is eveneens bijzonder geschikt voor de gevorderde amaetuts, die van de fijne detaile- I
ring bij het vergroten willen profiteren, welke alleen grootformaat camera's bieden. !
Op de Mamiya C220 kunnen alle verwisselbare lenzen en toebehoren, behalve de platen-
cassettehouder van de huidige Mamiya C-typen worden toegepast.
Verschillende nieuwe toebehoren zijn ter toevoeging voor dit rnodel ontworpen. Met deze
grote sortering verwisselbare lenzen en toebehoren kunt u uw fotografisch inzicht verbreden
door alles te halen uit die onbegrensde veelzijdigheid van de Mamiya C220.
1I
,..\View original page 2Page 3 · Read text
www.butkus.us
INHOUD
Lees deze aanwijzingen door, voordat u uw Mamiya Czzo gaat gebruiken.
Onderdelen aanduiding . 2
Openen en sluiten van het achterdeksel 5
V66r het inleggen van de film .
Inleggen en uitnemen van de film II
Bediening lichtkapzoeker 77
Verwisselen lichtkapzoeker t2
Opnamen maken 13
Voorzorgsmaatregelen en bediening sluiter I4
Toepassing van de dubbele opn"min keuzeknop 74
Als zich geen film in de camdra bevindt 15
Voorzorgsmaatregelen bij close-up fotografie 15
Belichtingscorrectie 15
Parallax correctie 16
Aflezen van de afstandschaal 16
Flitsfotografie 77
Lens verwisselen 18
Verwisselbare lenzen en toebehoren voor de Mamiya C220 19
Beeldhoek en zoekerbeeld veranderingen bij verwisselbare lenzen 2l
Specificaties van verwisselbare lenzei 22
Toebehoren 23
Scherpte-diepte tabel 27
laView original page 3Page 5 · Read text
Lees deze aanwijzingen door, voordat u uw Mamiya Czz|gaat gebru 1k"r.Y
Stel de stand van de aandrukplaat in over- Wanneer de film wordt ingelegil, zorg dan
eenkomstig de film die gebruikt wordt (120 dat de filmspoelen goed worden aange-
rolfilm of. 220 rolfilm). Zie voor details bracht. (Zie voor details pagina 9).
pagina 8. Wanneer close-up opnamen worden ge'
Wanneer u het achterdeksel sluit, met de maakt, moet op de verlengingsfactor en
duimen stevig aan beide zijden van het parallax-correctie worden gelet.
dekselslot het achterdeksel aandrukken. (Zie voor details pagina 15).
(Zie voor details pagina 7).
I-tI
!- ..:,,*{i*il&iSidl€;s;lor...+n*..,,-,&#n.B:#E;.r,.... ,.,+:,.. -,,--- ...- ..-..*,; ..*"ic#ii;* 'l IView original page 5Page 6 · Read text
www.butkus.us
Lees deze aanwiizingen door, voordat ,t r"* Mamiya CZZO gaat gebruiken.
Wanneer bij de camera zich 66n van de hieronder beschreven omstandigheden voordoen, kan de.ontspanknopgwordeningedrukt'Gebruikinzo,n8evalNooI{g"*"'{./
1' Wanneer het woord "UNLOCK" in het venster van de lenswisselLnop t
zichtbaar is.
2 Wanneer de sluiter niet gespannen is.
3. wanneer het woord "SINGLE" in het venster van de dubbele opnamen
,,0,,).(1) wanneer de film niet in de camera is gelegd (beeldteller staat op
(2) Wanneer de film niet is getransporteerd. ? .o -Z .
3View original page 6Page 8 · Read text
Digitally signed by Mike Butkus
DN: cn=Mike Butkus, o=Butkus camera
manuals, ou=butkus.org,Mike Butkus email=mike@butkus.org, c=US
Date: 2021.04.08 18:05:26 -04'00'View original page 8Page 9 · Read text
www.butkus.us
ONDERDELEN AANDUIDING.
Draadontspannet aansluiting 12. Sportzoekerdeksel
Draagriemoog 13. Flitsaansluiting
Beeldteller overschakelknop 14. M-X keuzeschakeling
Filmtransportknop 15. Sluitertijdenring
Beeldteller 16. Diafragmaring.
Dubbele opnamen keuzeknop 17. Sluiterspanknop
Sluiterontspanknop 18. Diafragma instelknop
Scherpstelknop 19. Vertragings factorenschaal
Scherpstelloupe 20. Afstandschaal
Lichtkapzoeker 21. Lenswisselknop
Bevestigingspennen voor sportzoeker 22. LensbevestigingView original page 9Page 12 · Read text
www.butkus.us
opENEN EN srurrEN vAN HET acfurrnnnKsEl.
Verdraai het achterdekselslot (25), totdat het rode punt naar boven wijst. Daarna zal, door het
slot- in richting van de pijl te drukken, het achterdeksel open spiingen. Het getal in de -de beeldteller zal automatisch op "0" terugspringen als het achteideksel wordt geopJnd.
Wanneer het achterdeksel wordt gesloten, het achterdeksel aan beide zijden van iet slot met
de duimen 9t-evj8 aandrukken, er voor zorgend, dat beide zijden van het achterdeksel goed
aansluiten. AIs het achterdeksel niet geheel is gesloten, zal de automatische transportvergren-
deling niet werken.
Wanneer het achterdgksel is gesloten, nadat het slot tegen de wijzers van de klok in is ver_
draaid, totdat het rode- punt op de knop naar links wijsi, kan hef achterdeksel worden geslo-
ten. AIs het slot voor het sluiten naar links is gedraaid, zal het slot zich automatisch dj het
sluiten vergrendelen, ,' zor! adb cle bag hde"*aal ,a."[,r"a,Z{ c': I,/
VOOR HET INLEGGEN VAN DE FILM.
In deze camera kunnen zowel 120 als 220 films worden gebruikt. Deze camera heeft een
automatisch transportvergrendeling en een beveiliging tegen- dubbele opnamen. Voer de vol-
gende handelingen voor het filminleggen uit:
1. Verdraai de dubbele opnamen-instelknop (6) totdat het woord "SINGLE" in het venster
zichtbaar wordt. Dit doet de- ontspanknop vergrendelen, totdat de film getransporteerd is,
waardoor de camera tegen dubbele opnamen is beveiligd.
2. Stel de automatische transportvergrendeling op de vereiste filmsoort in (120 of. 220 rol-
film). Schuif de overschakelknop van de beeldteller (3), totdat hetzelfde getal zichtbaar
wordt, als dat van de te gebruiken film (120 of 220). Wanneer 120 in het-venster zicht-
baar is, zal de automatische transportvergrendeling werken, totdat het 12e beeld is gemaakt.
7View original page 12Page 13 · Read text
3. Stel de stand van de aandrukplaat ovemenkornsti! de filmsoort af. Open het achterdeksel,
verdraai de aandrukplaat (34) 90o naar links of naar rechts, totdat het rode punt op de
aandrukplaat tegenover 120 of. 220 komt te staan. Het getal 120 of 220 in het filmaan-
duidingwenster (26) toont de gebruiker de gebruikte filmsoort als het achterdeksel wordt
gesloten.
VOOR ZORGSMAATREGELEN.
Neem de genoemde voorzorgsmaatregelen door, voordat u de film inlegt. In het bijzonder als
de aandrukplaat niet op de vereiste stand is ingesteld, zullen geen scherpe negatieven ver-
kregen worden.
Stel de beeldteller overschakelknop in, voordat een rolfilm in de camera is ingelegd en ver'
ander dit nooit als de camera geladen is. Indien u wat zorgeloos deze knop zou vetzetten,
gebeurt het volgende:
(1) Wanneer de beeldteller op 10 komt en u hebt de ontspanknop voor de tiende opname
nog niet afgedrukt.
(a) Wanneer 120 in 220 is veranderd, springt de beeldteller op 24.
(b) Wanneer 220 in 120 is veranderd, springt de beeldteller op 12 en werkt de automatische
transportvergrendeling niet langer en de film kan zonder stoppen worden doorgedraaid.
(2) Wanneer de beeldteller op 11 of meer staat, kan de beeldteller overschakelknop niet meer
worden overgezet. In dit geval zal de automatische transportvergrendeling overeenkomstig
aan de filmsoort blijven werken.
(3) Nadat u 13 of meer beelden heeft gemaakt en de beeldteller overschakelknop per ongeluk
overgezet van 220 op 120, zal de beeldteller na het openen van het achterdeksel niet op "0"
terugspringen. Schuif in dit geval de beeldteller-overschakelknop op 220 en de beeldteller
zal op "0" terugspringen.
gView original page 13Page 14 · Read text
www.butkus.us
INLEGGEN EN UITNEMEN VAN DE FILM.
1. Open het achterdeksel en breng een opwindspoel in de opwindspcelkamer (29). Draai
onderwijl de filmspoelhouder (4) zodanig, dat de aanduiding voor de opwindspoelkamer
naar buiten wijst, het aanbrengen van de filmspoel wordt hierdoor vergemakkelijkt. Trek
de filmspoelhouder (30) uit, zet de spoel op de as en laat de filmspoelhouder terugkomen.
2. Trek de filmspoelhouder (33) uit en plaats een spoel met film in de filmkamer (32).
VOORZORGSMAATREGELEN.
Door de filmspoelhouders (30 en 33) naar links of naar rechts te verdraaien na hem te heb-
ben uitgetrokken, blijven zij in hun uitgetrokken stand staan. Verdraai de knoppen rerug om
hen weer te laten inspringen.
Indien beide spoelhouders niet in hun oude stand worden teruggedraaid, nadat een film is in-
gelegd, zal dit onregelmatig filmtransport tot gevolg hebben. Wanneer 66n van beide spoel-
houders van het camerahuis af blijven staan, druk deze dan tegen het camerahuis aan, totdat
hij in z'n stand terugkeert.View original page 14Page 15 · Read text
3. Trek de schutstrook van de film uit en geleid deze tot in de slbuf van de opwindspoel,
verdraai de filmtransportknop, totdat het startmerk op het schutpapier tegenover de start-
merken (31) op de camera komen te staan en sluit de achterdeksel. ,
4. Draai de filmtransportknop (4) met de wijzers van de klok mee, totdat de beeldteller "1"
aangeeft en de knop stopt. Nu is de camera gereed voor de eerste opname. Het trans-
porteren van de film kan d.m.v. verschillende kleine draaibewegingen van de filmtransport-
knop worden voltooid, terwijl de vingers om de knop worden gehouden, precies zoals u
uw horloge opwindt. Door de slinger van de knop uit te klappen kan de film snel worden
getransporteerd.
VOOR ZORGSMAATREGELE N.
Wanneer het achterdeksel wordt gesloten, stevig aan beide zijden van het slot het achterdeksel
aandrukken. Verdraai het achterwandslot zodanig, dat het achterdeksel niet onverwachts kan
open springen.
10View original page 15Page 16 · Read text
www.butkus.us
HET BEDIENEN VAN DE LICHTKAiZOEKER.
Door de achterzijde van de lichtkapzoeker (10) op te lichten, springt de lichtkapzoeker auto-
matisch in de juiste stand. Door de bovenzijde van het sportzoekerdeksel (12) in het midden
in te drukken, klapt de instelloupe uit. Terwijl u het instelmatglas in deze stand bekijkt, ver'
draai dan de scherpstelknop (8) om scherp te stellen. Druk na het scherpstellen de instelloupe
omlaag en be6indig het composeren van het opnamebeeld door het volledige instelmatgls
als instelling te gebruiken.
HET GEBRUIK VAN DE TICHTKAPZOEIGR ALS SPORTZOEKER.
1. Door de instelloupe uit te klappen en het sportzoekerdeksel neer te klappen en deze
onderaan de lichtkapzoeker te vergrendelen, kan de lichtkap voor de 80 mm lens als
sportzoeker worden gebruikt. Breng voor de te gebruiken lenzen de overeenkomstige
sportzoekermaskers op de maskerbevestigingshaken (11) aan en stel op het onderwerp in.
11View original page 16Page 17 · Read text
2. Om het sportzoekerdeksel (12) weer te laten t".ugk"r"n, moet de zijplaat van de lichtkap
(zijde transportknop) een weinig worden ingedrukt, het zoekerdeksel zal automatisch in
de oude stand terugkeren.
HET INKTAPPEN VAN DE LICHTKAPZOEKER.
Laat het sportzoekerdeksel terugklappen, druk de instelloupe omlaag, klap de zijplaten neer
en klap tenslotte de zoekerkap (10) in.
HET VERWISSELEN VAN DE LICHTKAPZOEKER.
De lichtkapzoeker kan voor verschillende zoekers, welke als losse toebehoren voor deze camera
leverbaar zijn, worden verwisseld.
HOE DE TTCHTKAPZOEKER MOET WORDEN VERWIJDERD.
Door de lichtkapzoeker bevestigingsschroef (24) tegen de wijzers van de klok in los te draaien,
de lichtkap naar achteren te trekken en hem op te lichten, kan deze worden afgenomen.
HOE EEN ZOEKER MOET WORDEN AANGEBRACHT.
Schuif de sleuven in de zoeker over de pennen aan beide zijden van het camerahuis, schuif
de sleuf aan de achterzijde van de zoeker over de lichtkap beyestigingsschroef en zet hem vast.
t2
,, .--""ir*5:*-View original page 17Page 18 · Read text
www.butkus.us
HET OPNAMEN MAKEN.
l. Nadat is scherpgesteld, de sluitertijdenring (15) verdraaien en de sluitertijd instellen; stel
daarna het diafragma van de lens in door de diafragma instelknop (18) te verdraaien.
Span de sluiter door de sluiterontspanknop (17) omlaag te drukken. Elk van de hierboven
beschreven handelingen kunnen als eerste worden verricht.
Uw camera is nu gereed voor gebruik.
2. Ontspan de sluiter door de ontspanknop (7) omlaag te drukken. Als een draadontspanner
wordt toegepast, schroef deze dan in de draadontspanneraansluiting (l).
3. Na elke opname, de film d.m.v. de filmtransportknop transporteren en dezelfde hande-
lingen verrichten als hierboven zijn beschreven.
4. Wanneer u een volledige rolfilm belicht hebt, moet al het schutpapier van de film wor-
den opgewonden en de film uit de camera worden genomen.
HET OPSPOELEN VAN DE ROLFILM.
Om de film te verwijderen voordat de gehele film is belicht, of om een korte rolfilm na
belichting op te spoelen (bepaalde kleurenfilms hebben maar 6 opnamen) de filmtransport-
knop verdraaien en de sluiter spannen als wanneer u zich op een volgende opname voor
bereidt' Door de filmtransportknop te verdraaien, terwijl de ontspanknop (Z) wordt ingedrukt
gehouden, kan de gehele rolfilm zonder stoppen worden doorgedraaid.
13View original page 18Page 19 · Read text
VOORZORGSMAATREGELEN TOT HEIBEDIENEN VAN DE SLUITER.
ZORG DAT DE SLUITER GESPANNEN WORDT. VOORDAT DE ONT.I SPANI(NOP INGEDRUKT WORDT.
Wanneer een lens wordt gebruikt waarvan de sluiterontspanhendel kan worden neergedrukt,
zonder dat de sluiter gespannen is (zoals de 80 mm f/3,7 lens), kan de sluiterontspanknop
worden ingedrukt, voordat de sluiter vooraf is gespannen; de sluiter gaat echier niet open en
er kan geen opname worden gemaakt. Zelfs als u het merkt nadat u de ontspanknop hebt in-
gedrukt en de sluiter tracht te ontspannen en te spannen, zal de ontspanknop niet bewegen,
omdat hij tegen dubbele opnamen is beveiligd. In dit geval, kan de sluiter wel worden ont-
spannen, als de instelknop voor dubbele opnamen (6) op "Multi" wordt gedraaid.
Als u de ontspanknop maar halverwege indrukt en daarna ophoudt (ais wanneer u een kans
mist een opname te maken), mag de ontspanknop niet meer voor de tweede maal werken.
Verdraai ook in dit geval de instelknop voor dubbele opnamen op "Multi", zodat de ont-
spanknop (7) weer kan worden ingedrukt.
TOEPASSING VAN DE DUBBELE OPNAMEN INSTELKNOP.
l. Wanneer het woord "SINGLE" in het venster zichtbaar wordt, kan geen dubbele opname
worden gemaakt. In dit geval kan de ontspanknop niet eerder worden ingedrukt, voordat
de filmtransportknop voor een andere opname is doorgedraaid.
2. Wanneer "MULTI" in het venster zichtbaar wordt, kan de ontspanknop worden inge-
drukt, of nu de film getransporteerd is of niet. :
Om een dubbele opname te kunnen maken, of als u de sluiter wilt ontspannen zonder een
opname te maken, volg dan de methode onder 2 op. Maar zorg daarna, dat de dubbele
opname instelknop weer op "SINGLE" wordt gedraaid, om ongewenste dubbele opnamen
te voorkomen.
14View original page 19Page 20 · Read text
www.butkus.us
ALS ZICH GEEN FILM IN DE CAVTBNA BEVINDT
Als zich geen film in de camera bevindt, blijft het getal in het beeldtellervenster op "0"
staan, zelfs als de transportknop wordt verdraaid en de ontspanknop niet ingedrukt kan
worden. Als zich echter een opwindspoel in de opwindspcelkamer bevindt, kan de teller ver-
springen, afhankelijk van het gebruikte type spoel. In deze omstandigheden is het niet aan
l. ry4g!: de transportknop ,t1 yerdranien,
VOORZORGSMAATREGELEN BrJ CLOSE-UP FOTOGRAFTE.
Wanneer de afstand tussen filmvlak en lens toeneemt zoals bij close-up fotografie, is het
nodig de belichting te verlengen en parallax correctie toe te passen.
VERTRAGINGSFACTOREN.
Gebruik de vertragingsfactorenschaal (19) aan de linker zijde van het camerahuis om de
vertragingsfactor te bepalen. Lees na het scherpstellen de vertragingsfactor voor de desbe-
treffende lens af en verleng de belichting met de factor. Bijvoorbeeld, als een 80 mm lens op
een onderwerp is scherpgesteld en de vertragingsfactorenschaal voor deze opname aangeeft,
dat de belichting moet worden verdubbeld. Indien een handbelichtingsmeter een combinatie
aangeeft van 1/60 sec. bij f/8, moet de werkelijke combinatie 1i60 sec. bij f/5,6 of 1/30 sec.
bij fi8 zijn.
15View original page 20Page 21 · Read text
I
PARALLAX CORRECTIE.
Gebruik tijdens het uit de hand fotograferen de parallax correctieschaal op het instelmatglas.
h. Hoe groter de afstand tussen de lens en film wordt, hoe meer de parallax toeneemt'
aangeeft, Bijvoorbeeld, wanneer de vertragingsfactorenschaal een vertragingsfactor van 1,5 x
zal het gebied boven de overeenkomstige 1,5 lijn op het instelmatglas (eerste lijn vanaf de
lens) niet op de film worden opgenomen. Wanneer zelfs opnamen Yan nog dichterbij worden
gewenst en de schaal de factor 2 aangeeft, zal het gebied boven de tweede lijn op het instel-
matglas niet op de film worden opgenomen. Wanneer de schaal een tussenwaarde aangeeft,
bepaal dan de juiste instelling zelf. Wanneer de schaal factor 3 aangeeft, zal het gebied
boven een denkbeeldige lijn over het midden van het matglas niet worden opgenomen. Indien
een statief gebruikt wordt, met behulp van de paramender, kunt u eenvoudig het juiste beeld
wat op het matglas zichtbaar is, instellen ,
HET AFLEZEN VAN DE AFSTANDSCHAAL.
De lijnen en de schaal (zichtbaar op de foto) is de afstandschaal (20), die de afstand tussen
filmvlak en onderwerp aangeeft. De verticale schaal op het camerahuis, welke de lijnen voor
elke lens snijdt, toont de afstand, waarop het scherpgestelde onderwerp zich van de camera
bevindt. Als u een filtsapparaat gebruikt of "blind" fotografeert, met een vooraf op afstand
ingestelde lens, is deze schaal bijzonder handig te gebruiken'
16View original page 21Page 22 · Read text
www.butkus.us
iHET FOTOGRAFEREN MET EEN FII'iSAPPARAAT.
Bevestig voor het fotograferen uit de hand met een flitsapparaat, de handgreep aan de statief-
moer (27) van het camerahuis en breng een flitsapparaat op de flitsschoen van de handgreep
aan. Steek de flitskabel in het flitscontact (13).
Wanneer M-type flitslampjes worden gebruikt, zet dan het X-M contact (14) op M, orn op
alle tijden gesynchroniseerd te kunnen flitsen.
AIs een electronenflitser wordt gebruikt, zet het X-M contact dan op X, om op alle tijden
gesynchroniseerd te kunnen flitsen.
Dit X-M contact kan ook worden overgezet, nadat de sluiter reeds is gespannen. Wanneer u
zonder flitser fotografeert, het X-M contact op X zetten.
t7View original page 22Page 23 · Read text
LENS WISSELEN.
Draai de scherpstelknop (S) terug, zodat de balg wordt ingedraaid en de lensbevestigings-
haak (22) dicht tegen het camerahuis aanzit. Verdraai de lenswisselknop (21) tegen de wijzers
van de klok in, totdat "UNLOCK" in het venster zichtbaar wordt.
Leg de camera zo neer, dat de lens naar boven wijst en terwijl u de lens stevig vastpakt, de i
lensbevestigingshaak bij de knop vastnemen, de knop tegen het camerahuis aandrukken, af'
haken en de lens er af nemen. Om een nieuwe lens aan te brengen, de lensbevestigingshaak
weer op zijn plaats aanbrengen en draai de lenswisselknop zo, dat de lens op zijn plaats
wordt vergrendeld.
VOOR ZORGSMAATREGELEN.
1. Terwijl het woord "UNLOCK" in het venster van de lenswisselknop zichtbaar wordt, zal
het gedeelte waarop de lens is aangebracht, van binnenuit de camera d.m.v. een schild r
worden afgesloten, om de film tegen belichting te beschermen en een rood waarschuwings'
teken wordt op het instelmatglas zichtbaar.
2. Als dit schild opzettelijk of per ongeluk wordt ingedrukt, als de lens verwijderd is, zal
licht de film verknoeien. DRUK HET NOOIT IN.
3. Na een lens te hebben verwisseld, de lenswisselknop (12) verdraaien, totdat het woord
"LOCK" in het venster zichtbaar wordt; anders kan de ontspanknop niet worden inge-
drukt.
18
hi*is;.View original page 23Page 24 · Read text
- www.butkus.us VERWISSELBARE LENZEN EN TOEBEHOREN VOOR DE MAMIYA C220. * Filters en zonnekappen van alle maten kunnen op alle lenzen worden gebruikt, die door de verbonden lijnen worden aangegeven.View original page 24
From the M. Butkus archive. Original publisher and archive notices are retained.
Check the model and edition against your equipment.
PDF verified 2026-10-10.

